این پرچم که زمین نمی ماند

چند روز مانده تا عزای سید و سالار شهیدان علم ها برافراشته می شوند و شهر سیاهپوش می شود.

به گزارش خبرگزاری صداوسیمای مرکز خراسان شمالی ، چند روزی به عزای سید و سالارشهیدان نمانده ، احساس می کنم بغض گلویم را می فشارد ، هرسال نزدیکی های محرم به تکایا ، حسینه ها ، سینه زنی ها و عزاداری ها فکر می کردم ، به گزارش هایی که باید از مردم و عزادارن می گرفتم ، اما انگار امسال رنگ و بوی دیگری دارد . ویروس کرونا مردم را حسابی نگران کرده ، در این فکر بودم که به یکباره ، این عبارات : این پرچم که زمین نمی ماند ، مانند چراغ روشنی است مقابل چشمانم ، به همین خاطر قلم و کاغذی بر می دارم و راهی کوچه و پس کوچه های بجنورد می شوم .
شهر سیاهپوش حسین است
دلم می خواست آنچه را که می بینم بنویسم . می خواستم به بغضی که گلویم را می فشرد پاسخ دهم . به مخاطبان خبرگزاری صداوسیما که این روزها در انتظارند که امسال حال و هوای عزاداری چگونه خواهد بود . مهیای تهیه گزارش می شوم تا گزارشی میدانی تهیه کنم .
با نخستین نگاه انگار کسی می گوید می بینی شهر دارد رنگ و بوی محرم می گیرد ، پرچم های سیاه و سرخ بر در و دیوار جای جای بجنورد به چشم می خورد. از حجم پرچم های خیابان صفا و آستان مقدس امامزاده سیدعباس(ع) می فهمم که نزدیک مسجدی ، حسنیه ای و یا تکیه ای می شوم...
کنجکاو هستم تا وارد یکی از حسینیه ها شوم ، حسینیه محبان حسین(ع) در مسیر گزارشم قرار می گیرد . نگاهی به دیوارهای بیرونی و سر در حسینیه می کنم و بالای سردرش عبارات ؛ ان الحسین مصباح الهدی و سفینه النجاه را می بینم . در دل یا حسینی می گویم و وارد می شوم .
حسینیه ها به اقلام تشخیصی مجهزند
همان ابتدای ورود ، عاشقان مکتب حضرت امام حسین را می بینم که با رعایت کامل دستورالعمل های بهداشتی مشغول کارند . در این پرچم که زمین نمی ماند ورودی حسینیه فردی ایستاده با ماسک و تب سنجی به دست ، تبم را می گیرد ، می گوید تب سنج درجه 36 را نشان می دهد بفرمائید ، خوش امدید به حسینیه عزاداری آقا امام حسین ... البته کار به اینجا ختم نمی شود ، مواد ضدعفونی هم در همان ورودی مهیاست و می گویند : به احتمال زیاد در تدارک تونل ضد عفونی هم هستیم . تک تک چهره ها را می نگرم ، فرد بدون ماسکی را نمی بینم . همه در تلاطم و جنب و جوشند تا با دست های خالی و پر ، دست به دست هم دهند ...
عشق حسین تعطیلی ندارد
وقتی پای سقای بی دست در میان است وهر کسی می خواهد نبودنش را در صحرای کربلا به گونه ای جبران کند و عرض ارادت کند ، این گونه پا به رکاب ارباب بی کفنش می شود.
وقتی مشاهداتم از حسینیه تمام می شود ، به سراغ یکی از جوانان می روم ، جوانی حدود 20 ساله خودش را اینگونه معرفی می کند : علی هستم دانشجوی سال دوم عمران در دانشگاه آزاد بجنورد ، می گوید: مانند هرسال در انتظار فرا رسیدن ماه عزای امام حسین بودیم ، هرچند ویروس کرونا محدودیت هایی را ایجاد کرده ، اما قرار نیست عزاداری را تعطیل کنیم ، ما حتما با رعایت دستورالعمل ها هیئت را از یک روز مانده به محرم راه می اندازیم . البته در فضای بسته حسینیه فقط سخنرانی خواهیم داشت آنهم با یک سوم جمعیت ، عزاداری و سینه زنی هم در فضای باز برگزار خواهیم کرد .
حسین 16 ساله هم که نامش را از روضه های حسینی انتخاب کرده اند می گوید : از کودکی در این تکایا قد کشیده است واینجا را دانشگاهی می داند برای هر آنچه که می خواهد بیاموزد.
از زبان حسین شنیدم که مشتاقانه در حال باز کردن پرچم های عزا بود : اوج همه دلدادگی ها در دهه محرم است و فرهنگ عاشورایی سالیان سال است که این بیرق ها را برافراشته نگه داشته است.

پیر و جوان اینجا پا در رکابند
این پرچم که زمین نمی ماند باز کنجکاو هستم تا بدانم در این حسنیه عزاداران پذیرایی هم خواهند شد ؟ چشمی به اطراف می اندازم و قفل آبدارخانه توجهم را جلب می کند ، بالای در ورودی ابدارخانه ، شیشه ای دارد که می توان از این طریق داخل را دید ، دستم را بالای پیشانی ام قرار می دهم تا به دقت ببینم تکلیف ابدارخانه امسال در محرم چه می شود . در همین لحظه صدایی را می شنوم که می گوید دخترم سراغ چه می گردی ؟ وقتی روی برمی گردانم پیرمردی حدود 75 ساله با محاسنی سفید مقابلم می ایستد. می گویم خبرنگارم و امده ام برای تهیه گزارش درباره محرم .چهره بشاش و مهربان می گوید در خدمتم دخترم ؟ از پذیرایی می پرسم ؟ می گوید امسال طبق اعلام قبلی و تاکیدی که شده است هیچ نوع پذیرایی نخواهیم داشت و حتی اگر کسی هم نیاز به اب نوشیدنی داشته باشد ، باید لیوان شخصی همراهش باشد . پیرمرد درحالیکه برایم توضیح می دهد ، مرا به آشپزخانه حسینیه راهنمایی می کند ، خودش جلو می افتد و من هم به دنبالش می روم ، تا در اشپزخانه باز می شود می گوید دخترم امسال اینجا هیچ پخت و پزی نخواهیم داشت و فقط پس از جمع کردن نذورات مردم ، به صورت اقلام خشک یا کارت های هدیه در قالب کمک های مومنانه در اختیار نیازمندان قرار خواهیم داد . این سفارش حضرت آقاست به هیئتی ها و ما هم برای حفظ سلامت عزاداران فرمایش آقا را اجرایی خواهیم کرد .
حاج حیدر که گویا سال ها موذن مسجد هم هست می گوید : این حسینیه در هر شب از ۱۰ شب ابتدای محرم قریب به هزاران نفر را در قالب شام یا ناهار اطعام می‌کرد اما امسال تصمیم گرفته شده که همان مبلغی که صرف اطعام این ۱۰ شب می‌شده در قالب کارت‌های هدیه ۳۰۰ هزار تومانی بین فقرا و مستمندان توزیع شود. از وی می پرسم محرم امسال را چطور می بینید . با همان چهره مهربان و با تبسمی بر لب می گوید دخترم ؛ این پرچم که زمین نمی ماند ، حالا هر کسی به نحوی ، امسال شک نکنید که هر خانه یک حسینیه برای مردم خواهد شد . من خودم تصمیم گرفته ام غیر از اینکه اینجا هستم ، پرچم عزای امام حسین رو هم از ابتدای محرم از بالکن منزلم اویزان کنم .
در گوشه ای از حسینیه پیرمردی توجه ام را جلب می کند با عصایی و دست های لرزان تلاش می کند ، گوشه ای از پارچه سیاه را نگه دارد تا هیئتی ها به دیوار نصب کنند . عجب صحنه نابی است ، راه و آرمان اربابم حسین چه کرده با دل عاشقانش ،بله اینجا همان سرزمین معروف باب الرضاست ، در باب الرضا هر کسی سهم و دین خود را به شهید کربلا به گونه ای ادا می کند.

سلامت عزاداران در اولویت است
برای اینکه گزارشم را تکمیل کنم از دفتر حجت الاسلام علی خادمی، مدیرکل تبلیغات اسلامی خراسان شمالی وقت مصاحبه می گیرم . این پرچم که زمین نمی ماند سئوالاتم بیشتر درباره نحوه عزاداری و پخش نذورات مردم است . وی در این خصوص می گوید،ستاد ملی کرونا دستورالعملی برای برگزاری مراسم با سلامت عزاداران صادر کرده است وبا توجه به فرمایشات مقام معظم رهبری در خصوص رعایت حتمی دستورالعمل های بهداشتی در برگزاری مراسم ماه محرم همه کسانی که مسئولیت برگزاری مراسم را دارند باید سلامت مردم را جزء واجبات بدانند.
وی می گوید : موضوعی که در کنار همه این محدودیت ها و فاصله گذاری های اجتماعی به چشم می خورد این است که عشق حسین میان دل ها فاصله نمی اندازد و همه با رعایت توصیه ها،شهر را اماده عزا کرده اند.
هیئت های بزرگ و مداحان در شرایط کرونایی امسال محرم نقش برجسته ای دارند به همین خاطر پای صحبت های حاج اکبر علوی زاده سرپرست یکی از بزرگترین هیات عزارداری در استان نشستم : از 5 سالگی در دستگاه امام حسین خدمت می کنم و الان بیش از 60 سال است که این راه را ادامه می دهد و بدون اطعام دهی و دسته روی هم میشود عزای آقا را برگزار کنیم.
او می گوید آنچه که در این سالیان دراز از عزاداری ها و مکتب امام حسین آموخته ، این است که بدانیم امام حسین و یارانش چرا و چطور به شهادت رسیدند و پیام اصلی عاشورا ، حضرت امام حسین و یارانشان چه بود .

باب الرضا رتبه دوم کشور در موقوفات محرمی
در استان خراسان شمالی بیش از هزار و 400 هیئت مذهبی در ایام محرم عزادار امام حسین (ع) هستند .

وقتی به دنبال تحقیق این گزارش بودم ، گزارشی توجهم را جلب کرد ، اینکه خراسان شمالی دومین استان دارای موقوفات با نیت عزاداری امام حسین(ع) در کشور است و بر اساس آمار اعلام شده از سوی سازمان مرکزی 65 درصد از مجموع 5هزارو656 موقوفه استان با نیت عزاداری محرم وقف شده است واین نشان از عشق و ارادت مردم این خطه به شهیدان دشت بلا است.
به سراغ یکی از واقفین محرم در بجنورد هم می روم ، اقای یزدانی که مدال افتخار برادر شهید را دارد می گوید : برادرم یکی از واقفین امام حسین (ع)بود و من هم به تبع از راه برادرم امسال بخشی از درآمد خود را وقف تهیه ماسک وملزومات بهداشتی برای چندین هیات و تکایا در استان خواهم کرد تا عزاداران حسینی همچون سال های گذشته با شور وشعف حسینی در کنار یکدیگر مظلومیت امامشان را عزا بگیرند.
خراسان شمالی را باید رنگین کمان اقوام نامید طبق سنت دیرینه کوردها،ترک ها،تات ها و ترکمن های این خطه هر سال از شب اول تا دهم محرم سفره های نذورات و اطعام در مساجد وتکایا و محله دهای حاشیه نشین پهن می کردند ، اما امسال حتما همه نذورات اقوام مختلف با دستورالعمل های اعلام شده به هیئت ها توزیع خواهد شد .
این اقدام و این رویکرد مناسب با شرایط موجود اقتصادی قطعا برکت را به تکایا و خیمه‌گاه‌های حسینی روانه می‌کند و اطعام مهربانانه ایتام در شرایط بغرنج اقتصادی و شرایط سخت معیشتی می‌تواند باری را از دوش برخی خانواده‌ها بردارد و موجبات رضای خداوند سبحان را نیز فراهم آورد.
نویسنده: مرضیه احمدی